अनियमित पाळी कशामुळे येते?

अनियमित पाळी म्हणजे नेमके काय?

तुमची सायकल एका पाळीच्या पहिल्या दिवसापासून पुढच्या पाळीच्या पहिल्या दिवसापर्यंत मोजली जाते. सरासरी सुमारे 28 दिवस असते, पण प्रौढांसाठी 21 ते 35 दिवसांपर्यंत काहीही सामान्य आहे.

हे अंतर 21 दिवसांपेक्षा कमी, 35 दिवसांपेक्षा जास्त असेल, किंवा एका महिन्यापासून दुसऱ्या महिन्यापर्यंत खूप बदलत असेल, तर तुमची पाळी अनियमित आहे. सामान्य पाळी 2 ते 7 दिवस टिकते.

कधीतरी काही दिवसांनी पुढे-मागे होणारी सायकल सामान्य आहे. एखादा वेगळा महिना येणे सामान्य आहे आणि सहसा काळजीचे कारण नसते.

अनियमित पाळीची सर्वात सामान्य कारणे कोणती?

बहुतेक कारणांचा परिणाम ओव्ह्युलेशनवर, म्हणजे अंडे बाहेर पडण्यावर होतो. ओव्ह्युलेशन उशिरा झाले किंवा झाले नाही, तर पाळी उशिरा येते किंवा चुकते. सामान्य कारणे:

• वयात येणे, पाळी सुरू झाल्यानंतरची पहिली काही वर्षे.
• पेरिमेनोपॉज, पाळी थांबण्यापूर्वीची वर्षे, सहसा चाळिशीत.
• गर्भारपण किंवा स्तनपान.
• ताण आणि चिंता.
• खूप वजन कमी होणे किंवा वाढणे, किंवा खूप कमी खाणे.
• खूप जास्त व्यायाम, विशेषतः पुरेसे न खाता.
• प्रोजेस्टिन-ओन्ली गोळी, इंजेक्शन किंवा हार्मोनल IUD यांसारखे हार्मोनल गर्भनिरोधन, किंवा ते बंद करणे.
• पॉलिसिस्टिक ओव्हरी सिंड्रोम (PCOS).
• थायरॉईडचा त्रास, जेव्हा मानेतील ग्रंथी जास्त किंवा कमी हार्मोन तयार करते.
• खाण्याचे विकार (इटिंग डिसऑर्डर्स) आणि काही रक्तस्रावाचे विकार.

किशोरवयात आणि चाळिशीत अनियमित पाळी सामान्य आहे का?

हो, बऱ्याचदा. पाळी सुरू झाल्यानंतरच्या पहिल्या काही वर्षांत 21 ते 45 दिवसांच्या सायकल सामान्य आहेत, कारण शरीर अजून नियमित ओव्ह्युलेशन करायला शिकत असते.

चाळिशीत पेरिमेनोपॉजमुळे सायकल लहान, लांब किंवा अनपेक्षित होऊ शकते. पाळी थांबण्यापूर्वी ती कमी किंवा जास्त होऊ शकते. पाळी 12 महिने थांबल्यानंतर कोणताही रक्तस्राव झाला तर तो तपासून घ्यावा.

ताण किंवा व्यायामामुळे पाळी अनियमित होऊ शकते का?

हो. तुमची सायकल नियंत्रित करणारा मेंदूचा भाग ताण, आजार आणि कमी ऊर्जेला प्रतिसाद देतो. तो मंदावला की ओव्ह्युलेशन उशिरा होऊ शकते किंवा चुकू शकते.

जास्त व्यायामासोबत खूप कमी खाणे असेल तर याची शक्यता जास्त असते. ताण कमी झाल्यावर किंवा पुन्हा पुरेसे खाऊ लागल्यावर पाळी बऱ्याचदा पुन्हा नियमित होते.

अनियमित पाळी PCOS किंवा थायरॉईडच्या त्रासाचे लक्षण असू शकते का?

असू शकते. PCOS मुळे बऱ्याचदा लांब किंवा चुकलेल्या सायकल्स होतात, सोबत मुरुमे, चेहऱ्यावर किंवा अंगावर जास्त केस, किंवा वजन वाढणे.

थायरॉईडच्या त्रासामुळे पाळी कमी, जास्त किंवा कमी नियमित होऊ शकते. थकवा, थंडी किंवा उष्णता जाणवणे, केस गळणे आणि हृदय धडधडणे ही इतर लक्षणे असू शकतात.

हे पॅटर्न्स संकेत आहेत, उत्तरे नाहीत. याचे निदान फक्त डॉक्टरच करू शकतात.

अनियमित पाळीचे कारण डॉक्टर कसे शोधतात?

डॉक्टर तुमची पाळी, तुमचे आरोग्य, औषधे आणि कुटुंबातील आजारांबद्दल विचारतील. रक्तस्रावाचे दिवस आणि प्रवाह यांची नोंद खूप मदत करते.

सामान्य पुढची पावले:

• प्रेग्नन्सी टेस्ट.
• ओटीपोटाची तपासणी आणि लैंगिक संसर्गांच्या (STIs) तपासण्या.
• थायरॉईड हार्मोन्ससह हार्मोन्सच्या रक्त तपासण्या.
• ओटीपोटाची सोनोग्राफी, म्हणजे गर्भाशय आणि अंडाशय पाहणारा स्कॅन.

अनियमित पाळी असताना गर्भधारणा होऊ शकते का?

हो. ओव्ह्युलेशन कमी वेळा किंवा अंदाज न लावता येणाऱ्या वेळी होऊ शकते, त्यामुळे संबंधांची वेळ साधणे कठीण होऊ शकते, पण गर्भधारणा तरीही शक्य आहे.

अनियमित सायकल हे गर्भनिरोधन नाही. तुम्ही गर्भधारणेचा प्रयत्न करत असाल आणि पाळी अनियमित असेल, तर तुमचे ओव्ह्युलेशन किती वेळा होते हे तपासण्याबद्दल डॉक्टरांना विचारा.