Dalili za hypothyroidism kwa wanawake ni zipi?

Tezi dundumio inayofanya kazi kidogo hufanya nini?

Tezi dundumio ni tezi ndogo yenye umbo la kipepeo iliyo mbele ya shingo yako. Homoni zake hudhibiti jinsi mwili wako unavyotumia nishati, hivyo huathiri karibu kila kiungo, hata kasi ya mapigo ya moyo wako.

Tezi inapotengeneza homoni kidogo mno, shughuli nyingi za mwili hupungua kasi. Ndiyo maana dalili zinaweza kuonekana kuwa nyingi na za aina mbalimbali.

Dalili za kawaida zaidi za hypothyroidism ni zipi?

Dalili hutofautiana kati ya mtu na mtu na zinaweza kuwa nyepesi. Za kawaida ni pamoja na:

• Kuhisi uchovu mwingi, hata baada ya kulala.
• Kuhisi baridi zaidi kuliko watu wengine.
• Kuongezeka uzito.
• Kufunga choo.
• Ngozi kavu, na nywele kavu au zinazopungua, au kunyonyoka kwa nywele.
• Maumivu ya viungo na misuli.
• Huzuni au sonona.
• Ugumu wa kuzingatia au kufikiri vizuri.
• Sauti yenye mikwaruzo, iliyokauka.
• Mapigo ya moyo ya polepole zaidi.
• Hedhi nzito au zisizo za kawaida.

Kwa nini wanawake wana uwezekano mkubwa zaidi wa kupata hypothyroidism?

Chanzo cha kawaida zaidi ni ugonjwa wa Hashimoto, hali ya kinga ya mwili kujishambulia ambapo mfumo wako wa kinga hushambulia tezi dundumio yako kimakosa. Ni wa kawaida zaidi kwa wanawake na mara nyingi huanza kati ya umri wa miaka 30 na 50.

Pia una uwezekano mkubwa zaidi wa kuwa na tezi dundumio inayofanya kazi kidogo ikiwa ndugu wa karibu ana ugonjwa wa tezi dundumio, umewahi kufanyiwa upasuaji au mionzi ya tezi dundumio, una kisukari aina ya 1 au hali nyingine ya kinga ya mwili kujishambulia, au ulikuwa na mimba katika miezi 6 iliyopita. Hypothyroidism pia ni ya kawaida zaidi baada ya umri wa miaka 60.

Tezi dundumio huathirije hedhi zako?

Homoni za tezi dundumio husaidia kudhibiti mzunguko wako, hivyo tezi inayofanya kazi kidogo inaweza kufanya hedhi kuwa nzito zaidi, zisizo za kawaida zaidi au kuchukua muda mrefu zaidi kati yake. Pia inaweza kuathiri uovuleshaji, jambo linaloweza kufanya iwe vigumu zaidi kupata mimba.

Ndiyo maana madaktari mara nyingi hukagua viwango vya tezi dundumio mtu anapokuwa na mabadiliko ya mzunguko au ugumu wa kupata mimba. Hypothyroidism wakati wa ujauzito inaweza kuathiri mzazi na mtoto, lakini matibabu husaidia kuzuia matatizo.

Kipimo cha TSH kinaonyesha nini?

TSH, au homoni ya kuchochea tezi dundumio, hutoka kwenye tezi ya pituitari katika ubongo wako. Huiambia tezi dundumio yako ifanye kazi kwa bidii kiasi gani.

Homoni ya tezi dundumio inapokuwa chini, pituitari hutengeneza TSH zaidi ili kuisukuma tezi ifanye kazi zaidi. Hivyo TSH ya juu mara nyingi ni dalili ya tezi inayofanya kazi kidogo, na TSH ya chini inaweza kuwa dalili ya tezi inayofanya kazi kupita kiasi.

Ikiwa TSH yako iko nje ya kiwango cha marejeleo cha maabara yako, daktari wako kwa kawaida ataagiza vipimo zaidi, kama T4 (thyroxine) na kingamwili za tezi dundumio. Ujauzito, baadhi ya magonjwa makali na uzee pia vinaweza kubadilisha TSH, hivyo matokeo husomwa pamoja na dalili zako na historia yako.

Hypothyroidism hutibiwaje?

Kwa kawaida hutibiwa kwa kidonge cha kila siku kinachorudisha homoni ambayo tezi yako haiwezi kutengeneza, mara nyingi levothyroxine. Watu wengi huitumia maisha yao yote.

Daktari wako kwa kawaida hukagua damu yako tena takriban wiki 6 hadi 8 baada ya kuanza au kubadilisha dozi, kisha ukishatulia, takriban kila miezi 6 hadi 12. Kamwe usiache wala kubadilisha dawa yako ya tezi dundumio bila kuzungumza na daktari wako kwanza.

Ikiwa unatumia dawa ya tezi dundumio na ukagundua una mimba, wasiliana na daktari wako mara moja, kwa sababu dozi mara nyingi huhitaji kukaguliwa wakati wa ujauzito.

Je, inaweza kuwa kitu kingine?

Uchovu, kuongezeka uzito na huzuni ni vya kawaida na vina vyanzo vingi, ikiwemo anemia, sonona, kipindi kabla ya kukoma hedhi na usingizi mbaya. Ndiyo maana hypothyroidism haiwezi kugunduliwa kwa dalili pekee, na kipimo cha damu ni muhimu. Ni daktari pekee anayeweza kuigundua.