एंडोमेट्रिओसिसची लक्षणे कोणती?

एंडोमेट्रिओसिस म्हणजे काय?

एंडोमेट्रिओसिस ही दीर्घकालीन स्थिती आहे ज्यात गर्भाशयाच्या अस्तरासारखी ऊती गर्भाशयाबाहेर वाढते. ती बहुतेक वेळा अंडाशय, फॅलोपियन ट्यूब्स आणि ओटीपोटाच्या आवरणावर, आणि कधी कधी मूत्राशय किंवा आतड्यावर आढळते.

ही ऊती तुमच्या सायकलला प्रतिसाद देते आणि तिच्यातून रक्त येऊ शकते, पण त्या रक्ताला बाहेर जायला मार्ग नसतो. त्यामुळे सूज आणि व्रण ऊती तयार होते, ज्यामुळे अवयव एकमेकांना चिकटू शकतात.

एंडोमेट्रिओसिसची सर्वात सामान्य लक्षणे कोणती?

लक्षणे व्यक्तीनुसार खूप बदलतात. काहींना थोडा त्रास होतो, तर काहींना कोणतीच लक्षणे नसतात. सामान्य लक्षणांत हे आहे:

• तीव्र पाळीचे दुखणे, जे बऱ्याचदा वर्षानुवर्षे वाढत जाते.
• पाळीनंतरही टिकणारे ओटीपोटातील दुखणे.
• संबंधांच्या वेळी किंवा नंतर दुखणे.
• लघवी किंवा शौचाला जाताना दुखणे, विशेषतः पाळीच्या काळात.
• जास्त रक्तस्रावाची पाळी, ज्यात दर 1 ते 2 तासांनी पॅड किंवा टॅम्पॉन बदलावा लागतो.
• पोट फुगणे, बद्धकोष्ठता किंवा मळमळ.
• अतिशय थकवा.
• गर्भधारणेत अडचण.

एंडोमेट्रिओसिसचे दुखणे नेहमीच्या पाळीच्या दुखण्यापेक्षा कसे वेगळे असते?

नेहमीच्या पाळीतील कळा सहसा पहिल्या एक-दोन दिवसांत सर्वात जास्त असतात आणि चिठ्ठीशिवाय मिळणारी वेदनाशामके, शेक आणि विश्रांतीने कमी होतात. त्यांच्यासोबत तुम्ही तुमचा दिवस पार पाडू शकता.

एंडोमेट्रिओसिसचे दुखणे बऱ्याचदा इतके तीव्र असते की शाळा, काम किंवा ठरलेले कार्यक्रम चुकतात. ते पाळीपूर्वी सुरू होऊ शकते, पाळी संपल्यानंतर टिकू शकते, किंवा सायकलच्या इतर वेळीही होऊ शकते.

वेदनाशामकांनी फरक पडत नसेल, किंवा काळानुसार पाळी जास्त वेदनादायक होत असेल, तर डॉक्टरांना दाखवण्याचे ते कारण आहे.

एंडोमेट्रिओसिस कोणाला होण्याची शक्यता जास्त असते?

ज्यांना गर्भाशय आहे किंवा होते अशा कोणालाही, पहिल्या पाळीपासून मेनोपॉजनंतरपर्यंत, हा त्रास होऊ शकतो, आणि तिशी-चाळिशीतील लोकांमध्ये तो विशेषतः सामान्य आहे. त्याचे कारण पूर्णपणे माहीत नाही.

आई, बहीण किंवा मावशी-आत्या यांसारख्या जवळच्या नातेवाईकाला तो असल्यास तुमची शक्यता जास्त असते. खूप लहान वयात पाळी सुरू होणे, 27 दिवस किंवा त्याहून लहान सायकल, आणि 7 दिवसांपेक्षा जास्त टिकणारी पाळी यांमुळेही धोका वाढू शकतो.

एंडोमेट्रिओसिसचे निदान कसे होते?

लक्षणे इतर स्थितींसारखी दिसत असल्याने निदानाला बराच वेळ लागू शकतो. डॉक्टर तुमच्या लक्षणांबद्दल आणि कुटुंबातील आजारांबद्दल विचारतील, आणि हे सुचवू शकतात:

• ओटीपोटाची तपासणी, आतली तपासणी धरून.
• सोनोग्राफी, पोटावरून किंवा योनीमार्गे.
• MRI स्कॅन.
• लॅप्रोस्कोपी, एक छोटी शस्त्रक्रिया ज्यात पोटावरील अगदी लहान छेदातून कॅमेरा आत घातला जातो. यातून एंडोमेट्रिओसिसची खात्री होऊ शकते, आणि कधी कधी त्याच वेळी त्याचे भाग काढताही येतात.

एंडोमेट्रिओसिससारखे दुखणे आणखी कशामुळे होऊ शकते?

अनेक स्थितींमध्ये यातील काही लक्षणे सारखी असतात, त्यामुळे डॉक्टर त्यांचीही तपासणी करू शकतात. यात ॲडेनोमायोसिस, ज्यात अस्तरासारखी ऊती गर्भाशयाच्या भिंतीत वाढते, फायब्रॉइड्स, पेल्विक इन्फ्लेमेटरी डिसीज आणि इरिटेबल बाउल सिंड्रोम यांचा समावेश आहे.

एंडोमेट्रिओसिसवर उपचार कसे होतात?

अजून पूर्ण इलाज नाही, पण उपचारांनी दुखणे आणि इतर लक्षणे कमी होऊ शकतात. पर्यायांत वेदनाशामके, हार्मोन उपचार आणि एंडोमेट्रिओसिसचे भाग काढण्याची शस्त्रक्रिया यांचा समावेश आहे.

योग्य पर्याय तुमची लक्षणे, तुमचे वय आणि तुम्हाला गर्भधारणा हवी आहे का यावर अवलंबून असतो. प्रत्येक पर्यायाचे फायदे आणि दुष्परिणाम डॉक्टरांना विचारा.